การทำธุรกิจในรูปแบบบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล สิ่งที่ผู้ประกอบการทุกคนต้องทำความเข้าใจอย่างลึกซึ้งคือเรื่องภาษีเงินได้นิติบุคคล เพื่อให้การดำเนินธุรกิจเป็นไปอย่างราบรื่น และสามารถวางแผนภาษีได้อย่างมีประสิทธิภาพ บทความของ Humanica นี้จะสรุปวิธีการคำนวณและการเสียภาษีสำหรับนิติบุคคลให้เข้าใจง่ายที่สุด รวมถึงความแตกต่างกับการเสียภาษีสำหรับการเสียภาษีบุคคลธรรมดา
ภาษีเงินได้นิติบุคคล คืออะไร
ภาษีเงินได้นิติบุคคล คือภาษีที่รัฐบาลจัดเก็บจากบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่ได้จดทะเบียนตามกฎหมาย และมีรายได้หรือกำไรจากการประกอบกิจการในประเทศไทย โดยจะถูกคำนวณจากกำไรสุทธิทางภาษีเป็นหลัก ถือเป็นหนึ่งในประเภทของภาษีเงินได้ที่สำคัญสำหรับผู้ที่ดำเนินธุรกิจในรูปแบบนิติบุคคล
ใครที่ต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล
ผู้ที่มีหน้าที่ต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล ได้แก่ กิจการที่ทำการจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล ทั้งบริษัทและห้างหุ้นส่วน และยังรวมถึงกิจการบางประเภทที่ไม่ได้จดทะเบียนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ดังนี้
- บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ที่จดทะเบียนตามกฎหมายไทย
- นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายต่างประเทศ แต่เข้ามาดำเนินกิจการในประเทศไทย
- กิจการที่จัดตั้งโดยรัฐบาลต่างประเทศ หรือองค์กรของรัฐบาลต่างประเทศ และทำการค้าเพื่อหากำไร
- กิจการร่วมการค้า (Joint Venture) ทั้งระหว่างนิติบุคคลด้วยกัน หรือระหว่างนิติบุคคลกับการเสียภาษีบุคคลธรรมดา
- มูลนิธิหรือสมาคม ที่มีการประกอบกิจการและมีรายได้ (ยกเว้นกรณีที่ได้รับการประกาศให้เป็นองค์การหรือสถานสาธารณกุศล)
- นิติบุคคลที่กำหนดให้เป็นบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ตามคำสั่งของอธิบดีหรือรัฐมนตรี
ฐานภาษีนิติบุคคล มีอะไรบ้าง?
ฐานภาษีที่ใช้ในการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล จะแบ่งธุรกิจออกเป็น 2 ประเภทหลัก โดยมีเกณฑ์พิจารณาที่สำคัญคือขนาดของกิจการ
- ธุรกิจ SME (วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม)
- เงื่อนไข: ต้องมีทุนจดทะเบียนที่ชำระแล้ว ไม่เกิน 5 ล้านบาท และ มีรายได้จากการขายสินค้าหรือให้บริการในรอบบัญชี ไม่เกิน 30 ล้านบาท
- ความสำคัญ: ธุรกิจ SME จะได้รับสิทธิประโยชน์ด้านอัตราภาษีแบบขั้นบันได ซึ่งต่ำกว่าธุรกิจทั่วไป
- ธุรกิจนอกเหนือ SME (กิจการทั่วไป/มหาชน)
- เงื่อนไข: เป็นกิจการที่ไม่เข้าเงื่อนไขเป็น SME เช่น มีทุนจดทะเบียนที่ชำระแล้ว เกิน 5 ล้านบาท หรือมีรายได้ เกิน 30 ล้านบาท ต่อรอบบัญชี
อัตราภาษีนิติบุคคล มีอะไรบ้าง
อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ต้องชำระจะแตกต่างกันไปตามประเภทของกิจการ โดยแบ่งเป็นอัตราแบบขั้นบันไดสำหรับ SME และอัตราคงที่สำหรับธุรกิจนอกเหนือ SME
1. อัตราภาษีธุรกิจ SME
ธุรกิจ SME ได้รับสิทธิพิเศษในการคำนวณภาษีแบบขั้นบันได เพื่อส่งเสริมผู้ประกอบการรายย่อย โดยมีอัตราดังนี้
- ยกเว้นภาษี : สำหรับกำไรสุทธิ 300,000 บาทแรก
- อัตรา 15% : สำหรับกำไรสุทธิส่วนที่เกิน 300,000 บาท ถึง 3,000,000 บาท
- อัตรา 20% : สำหรับกำไรสุทธิส่วนที่เกิน 3,000,000 บาทขึ้นไป
2. อัตราภาษีธุรกิจนอกเหนือ SME
สำหรับธุรกิจนอกเหนือจาก SME (กิจการทั่วไป) จะใช้อัตราภาษีแบบอัตราเดียว หรือ Flat Rate ดังนี้
- อัตรา 20% : สำหรับกำไรสุทธิ ตั้งแต่ 1 บาทแรก
ภาษีเงินได้นิติบุคคล ต้องเสียเมื่อไร
บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลมีหน้าที่ต้องยื่นแบบแสดงรายการและชำระภาษีเงินได้นิติบุคคลปีละ 2 ครั้ง ดังนี้ คือ การยื่นแบบครึ่งรอบระยะเวลาบัญชี และการยื่นแบบประจำปี
สรุปบทความ วิธีการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล แบบเข้าใจง่าย
การทำความเข้าใจวิธีการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลเป็นเรื่องสำคัญสำหรับผู้ประกอบการทุกคนที่เลือกจดทะเบียนเป็นนิติบุคคล เพราะช่วยให้สามารถวางแผนภาษีได้อย่างถูกต้องและบริหารกระแสเงินสดได้อย่างมีประสิทธิภาพ สิ่งที่ต้องรู้คือ ฐานภาษีของกิจการ (SME หรือทั่วไป) และการใช้อัตราภาษีที่ถูกต้องตามเกณฑ์กำไรสุทธิที่เกิดขึ้น
หากคุณเป็นเจ้าของกิจการที่ต้องการความแม่นยำและลดความยุ่งยากในการบริหารงานบัญชีและภาษี พิจารณาใช้ระบบบัญชีที่มีประสิทธิภาพสูง เช่น NetSuite หรือ ระบบ SAP ที่ Humanica ให้บริการ เพื่อให้การคำนวณภาษีและการจัดการข้อมูลการเงินเป็นไปอย่างราบรื่น ถูกต้อง และพร้อมสำหรับการเติบโตของธุรกิจคุณ